Triết học cho trẻ em

Vùng đất của những điều hoang dã

VÙNG ĐẤT CỦA NHỮNG ĐIỀU HOANG DÃ

(Tác giả MAURICE SENDAK)

 

Tóm tắt

Nhân vật chính của cuốn sách minh họa tuyệt đẹp này, Max, bị bắt trở về phòng mà không được ăn tối do đã có thái độ thiếu tôn trọng mẹ. Cậu bé sau đó đã thực hiện một chuyến phiêu lưu đến vùng đất kì diệu của những điều hoang dã. Cậu trở thành vua và trị vì vùng đất đó cho đến khi cảm thấy nhớ nhà và muốn quay trở về. Khi về đến nhà, cậu thấy bữa ăn tối dành cho mình đã ở đó tự bao giờ và vẫn còn ấm nóng.

Hướng dẫn thảo luận triết học

TOM WARTENBERG

Vùng đất của những điều hoang dã (Where the Wild Things Are) là một sự gợi mở đầy sáng tạo về nội dung trí tưởng tượng của một đứa trẻ. Max cảm thấy giận dữ và bị tổn thương bởi hình phạt hơi nghiêm khắc của mẹ, cậu bé có lẽ đã khóc cho đến khi ngủ quên, và cậu đã mơ thấy mình trở thành vua trong một giấc mơ kì diệu.

Cuốn sách giàu trí tưởng tượng tuyệt vời này đã mở ra một cơ hội rất tốt để thảo luận về hai chủ đề cơ bản với trẻ em, đó là: hình phạt và giấc mơ. Cả hai đều là những vấn đề quan trọng trong triết học.

Max thực sự đã cư xử không tốt, vì vậy người mẹ đã trừng phạt cậu ta bằng cách bắt cậu trở về phòng và không được ăn tối. Ở đây nảy sinh hai vấn đề, một vấn đề trong đó có tầm bao quát rộng hơn cái còn lại. Vấn đề cụ thể hơn ở đây là liệu sự trừng phạt dành cho Max có thật sự thích đáng không? Hẳn bạn đã từng được nghe rằng “Hãy phạt cho xứng tội”. Vậy, liệu hình phạt dành cho Max có “xứng” với tội lỗi của cậu ấy? Có nên chăng việc các hình phạt phải luôn luôn tương thích với tội lỗi và làm thế nào điều này có thể thực hiện được? Xét cho cùng, xã hội chúng ta thường trừng phạt tội phạm bằng cách giam họ vào tù hoặc phạt tiền họ. Nhưng liệu những hình phạt đó có phù hợp với mọi loại hình thức tội phạm mà chúng trừng trị?

Câu hỏi bao quát hơn là vì sao các hành động vi phạm quy tắc và những hành xử sai trái nên bị trừng phạt? Có nhiều lý thuyết triết học khác nhau lý giải cho vấn đề này. Một số trong các lý thuyết đó nhấn mạnh việc cải tạo “tội phạm”, trong khi số khác tập trung vào việc ngăn ngừa các tội ác xảy ra. Đặt câu hỏi cho trẻ em về việc vì sao mẹ của Max trừng phạt cậu ấy sẽ tạo cơ hội cho chúng suy nghĩ về lý do tại sao các hình phạt thường được sử dụng cả trong gia đình và ngoài xã hội nói chung.

Giấc mơ của Max về vùng đất của những điều hoang dã đặt ra những câu hỏi lý thú về bản chất của trí tưởng tượng và hoạt động của nó. Trước hết, điều quan trọng là phải tìm hiểu xem trẻ em nghĩ gì về vùng đất của những điều hoang dã. Nếu chúng đồng ý rằng những thứ đó ở trong thế giới được tạo nên bởi trí tưởng tượng của Max, chúng sẽ được tạo cơ hội để suy nghĩ về sự khác biệt giữa những điều có thực và những điều chỉ có trong giấc mơ hay trong tưởng tượng. Các triết gia thuộc truyền thống duy nghiệm thường cho rằng chúng ta chỉ có thể hình dung sự vật bằng cách sử dụng các chất liệu mà chúng ta đã từng nhận thức trước đó. Vì thế giới những điều hoang dã có nhiều đặc trưng tương đồng với thế giới thực của Max, cuốn sách này gợi mở cơ hội để suy nghĩ về việc liệu tuyên bố mang tính duy nghiệm này có đúng hay không.

Câu hỏi thảo luận triết học

Max bị mẹ bắt vào giường ngủ mà không được ăn gì cả.

1. Theo bạn, Max cảm thấy thế nào khi bị mẹ bắt phải trở về phòng?

2. Bạn có cho rằng hình phạt dành cho Max là công bằng? Tại sao có và tại sao không?

3. Có hình phạt nào khác tốt hơn không?

4. Cha mẹ có nên trừng phạt con cái hay không? Tại sao nên và tại sao không?

Một khu rừng xuất hiện trong căn phòng của Max vào đêm đó.

1. Bạn có nghĩ thực sự có một khu rừng xuất hiện trong căn phòng của Max không?

2. Nếu không, bạn nghĩ điều gì đã thực sự xảy ra?

3. Vậy, khu rừng có thật hay không? Nếu không, khu rừng đó thực sự là gì? Nếu có, làm thế nào một khu rừng có thể xuất hiện trong phòng của Max?

Max đã đi thuyền suốt ngày đêm tuần này qua tuần khác trong gần một năm để đến được vùng đất của những điều hoang dã.

1. Vùng đất của những điều hoang dã là ở đâu?

2. Bạn có nghĩ rằng những điều hoang dã đó có thật không?

3. Có phải Max đã nằm mơ về chúng? Hay tưởng tượng ra chúng?

4. Có khác biệt gì giữa những điều có thực và những đối tượng chỉ có trong giấc mơ hay tưởng tượng của bạn?

5. Bạn có thể khẳng định là ngay bây giờ bạn không phải là đang nằm mơ không?

Max muốn được ở nơi mà có ai đó yêu thương cậu ấy hơn tất cả”.

1. Bạn đã từng được ai đó yêu thương hơn tất cả chưa?

2. Bạn có từng cảm giác không có ai yêu thương mình hơn tất cả không?

3. Việc cảm nhận rằng mình được yêu thương hơn tất cả quan trọng như thế nào?

 

VŨ HOÀNG LAN PHƯƠNG dịch

 


Nguồn: https://www.teachingchildrenphilosophy.org/BookModule/WhereTheWildThingsAre


 

Ý KIẾN BẠN ĐỌC

Mọi liên lạc và góp ý xin gửi về: phucdh@triethoc.edu.vn hoặc phuongcn@triethoc.edu.vn
Bản quyền: www.triethoc.edu.vn
Chịu trách nhiệm phát triển kỹ thuật: Công ty TNHH Công Nghệ Chuyển Giao Số Việt