Lực lượng sản xuất / Forces of production

LỰC LƯỢNG SẢN XUẤT / FORCES OF PRODUCTION

Trong chủ nghĩa Marx, lực lượng sản xuất là các năng lực sản xuất có sẵn sẵn có cho một xã hội. Với tư cách ấy, chúng bao gồm công nghệ vật chất (như máy móc, công cụ và các nguồn năng lượng), cũng như những kỹ năng và năng lực thể chất lẫn trí tuệ của các thành viên trong xã hội. Marx (1971) cho rằng lực lượng sản xuất, xét về năng lực sản xuất của chúng, tiếp tục phát triển xuyên suốt lịch sử. Sự biến đổi xã hội diễn ra thông qua mâu thuẫn ngày càng gia tăng giữa lực lượng sản xuất đang phát triển và tổ chức kinh tế, chính trị và pháp lý về cơ bản mang tính ổn định của một xã hội (tức quan hệ sản xuất). Vì thế, việc khai thác công nghệ mới sẽ đòi hỏi phải lật đổ trật tự xã hội hiện hành. (xem phương thức sản xuất)

Đọc thêm: 

Balibar, E. (1970) ‘The Basic Concepts of Historical Materialism’, in L. Althusser and E.Balibar, Reading Capital, London: New Left Books.

Cohen, G.A. (1978) Karl Marx’s Theory of History, Oxford: Clarendon Press.

Cutler, A., Hindess, B., Hirst, P.Q. and Hussain, A. (1977) Marx’s Capital and Capitalism Today, Volume 1, London: Routledge & Kegan Paul.

Đinh Hồng Phúc dịch

Nguồn: Andrew Edgar, Peter Sedgwick. Cultural Theory: The Key Concepts. Routledge, 2008.