Tư tưởng Việt Nam

  • Nho giáo và tình trạng hòa đồng với Phật giáo và Đạo giáo

    Nho giáo và tình trạng hòa đồng với Phật giáo và Đạo giáo

    11/03/2018 18:37

    Lối giáo dục của Nho giáo không làm cho con người thích tự do, tự lập tự cường, sống dựa vào nghề nghiệp mà thích quấn quýt lấy gia đình, họ hàng, thích sống bằng danh vị, chờ đợi ơn trên, không dễ chấp nhận cải cách để tiến bộ, không dễ chấp nhận dân chủ. Nho giáo không thể thích hợp với xã hội hiện đại.

  • Tư tưởng chủ đạo của người viết sử

    Tư tưởng chủ đạo của người viết sử

    10/03/2018 08:38

    Trong suốt thế kỷ 19 thì quan niệm về lịch sử vẫn là quan niệm Nho giáo về đạo đức và về thiên đạo ứng dụng trong việc ghi chép và bình luận sự việc chính trị và con người làm chính trị

  • Mấy nét chính về lịch sử quan Nho giáo Việt Nam thế kỷ 19

    Mấy nét chính về lịch sử quan Nho giáo Việt Nam thế kỷ 19

    08/03/2018 08:41

    Mỗi người đọc sử, biết luận sử của dân tộc nào từ xưa cho đến gần đây, đều thấy sự hưng phế và trị loạn của các triều đại. Hưng rồi phế, phế rồi lại hưng, cho đến khi sụp đổ và triều đại mới lại thay vào. Không có triều đại nào vĩnh viễn. Không bao giờ thấy hưng trị mãi.

  • Quan niệm về lịch sử

    Quan niệm về lịch sử

    06/03/2018 22:24

    Có phải là Nho giáo không có lịch sử quan chăng? Không phải như thế. Nho giáo có cả một hệ thống tư tưởng về trị đạo liên quan đến lịch sử. Không một nhà Nho nào không thuộc hàng tá sách sử. Nhiều nhà nho viết sử. Hồi trước, đi học gọi là “nấu sử, sôi kinh”. Không thuộc kinh, sử, sao gọi là Nho?

  • Xu hướng hội nhập Tam giáo trong tư tưởng Việt Nam thế kỷ XVIII

    Xu hướng hội nhập Tam giáo trong tư tưởng Việt Nam thế kỷ XVIII

    05/03/2018 20:52

    Bài viết này bàn về hội nhập tam giáo nhưng góc nhìn hạn định trong phạm vi các hoạt động tư tưởng của nhà nho, coi hội nhập Tam giáo như một biến thiên của Nho học, điều chỉnh của Nho học mà chưa bao quát các trước thuật của Phật giáo và Đạo gia có liên quan tới vấn đề này.

  • Phan Châu Trinh thắp ngọn đèn dân chủ, đề xướng cải cách văn hóa-xã hội

    Phan Châu Trinh thắp ngọn đèn dân chủ, đề xướng cải cách văn hóa-xã hội

    15/02/2018 06:30

    Phan Châu Trinh là một nhà dân chủ, yêu nước và cách mạng. Nhưng Phan Châu Trinh cũng là một nhà nho. Nhà nho có thể vì yêu nước mà đề xướng chế độ dân chủ như một lý tưởng xã hội đẹp đẽ

  • Xu hướng nhập thế trong tư tưởng Phật giáo Trần Nhân Tông

    Xu hướng nhập thế trong tư tưởng Phật giáo Trần Nhân Tông

    13/09/2016 11:12

    Đã có một số người nói tới tư tưởng nhập thế của Trần Nhân Tông, vị tổ thứ nhất của Thiền phái Trúc Lâm Yên Tử, nhưng vì sao đang làm vua, ông lại trở thành nhà tu hành, vì sao đã là nhà sư, ông còn mang tư tưởng nhập thế và tư tưởng nhập thế đó thể hiện ra như thế nào, đó là những vấn đề cần có sự nghiên cứu thêm.

  • Nho giáo du nhập Việt Nam

    Nho giáo du nhập Việt Nam

    12/08/2015 20:43

    Nho giáo được tôn làm quốc giáo thì, rõ ràng là nhiều hay ít, lý trí có tiến tới so với tôn giáo, nhưng, đáng trách thay, kẻ thắng trận về quân sự và chính trị lại quá phục tùng kẻ thua trận trên nhiều mặt văn hóa, học thuật! Nó thua trận nhưng nó khổng lồ và vốn là thầy trong suốt cả ngàn năm. Phong kiến Việt-nam liên tỏ ra là người bắt chước một cách quá nô lệ những kẻ mà nhân dân vừa mới đánh đuổi.

  • Nguyên lý với hiện tượng

    Nguyên lý với hiện tượng

    17/07/2015 12:44

    Bài ấy, đứng trên miếng đất của nhà duy vật mà lập luận, cắt nghĩa thật rạch ròi về cái lẽ vật chất là gốc của tinh thần, hơi văn đi từ đầu đến cuối suốt một mạch: như thế thật là một bài có ý nghĩa.

  • Lại nói về tam cang với ngũ luân

    Lại nói về tam cang với ngũ luân

    15/07/2015 10:35

    Tam cang là cái mà xã hội ta bấy lâu phụng làm thần thánh, coi như khuôn vàng thước ngọc, là cái mà không ai dám nói động đến, cũng không ai nỡ nói động đến. Vậy mà nay ...

  • Nho giáo và Khổng học với thời đại chúng ta

    Nho giáo và Khổng học với thời đại chúng ta

    12/07/2015 18:21

    Vấn đề Nho giáo hết sức rắc rối. Theo như tôi biết, cho đến nay, không chỉ ở Việt Nam mà khắp thế giới đều có sự lẫn lộn giữa Tống Nho là học thuyết được Trung Quốc, Việt Nam, Triều Tiên theo với Khổng học là triết học do Khổng Tử sáng lập.

  • Một vài hồi ức về Bài giảng tư tưởng phương Đông của thầy Hượu

    Một vài hồi ức về Bài giảng tư tưởng phương Đông của thầy Hượu

    28/06/2015 22:59

    Tập sách “Các bài giảng về tư tưởng phương Đông” càng thêm những tài liệu minh chứng về đóng góp đáng kể và đáng giá của học giả Trần Đình Hượu vào việc nghiên cứu lịch sử tư tưởng vùng Đông Á, lịch sử tư tưởng Việt Nam, nghiên cứu lịch sử văn học Việt Nam từ góc độ lịch sử tư tưởng.

  • Một cái quan niệm mới về đời người

    Một cái quan niệm mới về đời người

    18/05/2015 21:22

    "Cái quan niệm về đời người", nói tắt bằng chữ nho, tức là "nhân sinh quan". Theo thói thường của nhà triết học, bao giờ nói về nhân sinh quan, cũng phải nói đến vũ trụ quan cả. Bởi vì hai cái nó quan hệ với nhau mật thiết lắm, chẳng đả động đến vũ trụ quan thì chẳng khi nào nẩy ra cái nhân sinh quan cho đầy đủ được. Huống chi, nếu mình có một cái nhân sinh quan mới

  • Lại thấy luận lý học là cần có

    Lại thấy luận lý học là cần có

    08/02/2015 11:25

    Sự tìm thấy chân lý là việc của triết học làm, chứ không phải việc của luận lý học làm. Những vấn đề tụ tụng xưa nay, như tâm và vật, hữu và vô, là vấn đề của triết học chứ không phải vấn đề luận lý học. Duy có những cái chứng cớ để án nghiệm cho tâm và vật, hữu và vô ấy, thì thế nào cũng phải trải qua sự xử đoán của luận lý học, rồi mới thành lập được.

  • Bác cái thuyết văn minh vật chất và văn minh tinh thần

    Bác cái thuyết văn minh vật chất và văn minh tinh thần

    07/02/2015 12:45

    Cái tinh thần ở trong cõi văn học, họ hơn Đông phương; trong cõi chánh trị, họ hơn Đông phương; trong cõi kinh tế, họ hơn Đông phương… Ở đây tôi không có thể dẫn chứng ra cho hết, chỉ nói gọn một câu rằng: Nếu trong những cõi ấy mà cái tinh thần của Tây phương không hơn Đông phương, thì năm sáu chục năm nay người Đông phương còn chịu mất tiền sang Âu sang Mỹ du học làm gì?

  • Thánh hiền ta đời xưa chưa hề có tư tưởng dân chủ

    Thánh hiền ta đời xưa chưa hề có tư tưởng dân chủ

    31/01/2015 21:53

    Theo thực sự thì các nước phương Đông nầy từ xưa chưa hề có cái chế độ dân chủ vì chưa hề có cái tư tưởng dân chủ để mở đường. Bây giờ cái thuyết dân chủ ở bên Tây truyền sang, bổn phận người phương Đông là phải xét đoán nó, xem nó hay thì theo, nó dở thì đừng theo, lọ phải chưng chỗ tổ tiên mình cũng nghĩ được như họ ra làm chi cho thừa!

Mọi liên lạc và góp ý xin gửi về: phucdh@triethoc.edu.vn hoặc phuongcn@triethoc.edu.vn
Bản quyền: www.triethoc.edu.vn
Chịu trách nhiệm phát triển kỹ thuật: Công ty TNHH Công Nghệ Chuyển Giao Số Việt